تلسکوپ فضایی جیمز وب

تلسکوپ فضایی جیمز وب

سرانجام پس از سالها انتظار و بارها تعویق، تلسکوپ فضایی جیمز وب  چهارم دی ماه در ساعت ۱۵:۵۰ به وقت تهران  به فضا پرتاب شد تا در فاصله‌ ۱.۵ میلیون کیلومتری از زمین و در مدار خورشید قرار گیرد. (دقیق تر بخواهیم بگوییم یک میلیون و 610 هزار کیلومتر) با پرتاب این تلسکوپ به فضا، دانشمندان امیدوارند پاسخ های بیشتری برای سؤالات خود در مورد جهان هستی پیدا کنند.

همراه ما باشید IDH

تلسکوپ فضایی جیمز وب حاصل دهه ها تلاش مشترک ناسا، آژانس فضایی اروپا و آژانس فضایی کانادا و صرف هزینه ای بالغ بر 10 میلیارد دلار است. ساخت این تلسکوپ در سال ۱۹۹۶ آغاز شده است و پس از وقفه های طولانی و تغییرات بسیار در برنامه، سرانجام چند روز گذشته به فضا پرتاب شد.

 

تلسکوپ جیمز وب در حال حاضر مشغول  پشت سر گذاشتن مراحل پس از پرتاب است؛ جدا شدن موشک از تلسکوپ، باز شدن سپر خورشیدی، شروع استفاده از نیروی خورشیدی به جای باتری، دستیابی به قابلیت چرخش و پرواز در فضا، باز شدن صفحه‌های محافظ خورشیدی و….



تلسکوپ فضایی «جیمز وب»

پیش بینی می شود حدود یک ماه طول بکشد تا تلسکوپ جیمز وب به مقصد نهایی خود برسد.

پس از سپری شدن موفقیت آمیز مراحل پس از پرتاب و رسیدن تلسکوپ به مدار مورد نظر، شش ماه صرف آماده‌سازی تجهیزات آن خواهد شد و سپس، اولین داده‌ها را به زمین خواهد فرستاد.


چرا جیمز وب

جیمز ادوین وب یکی از مدیران ناسا از سال ۱۹۶۱ تا ۱۹۶۸ بود که نقش پررنگی در برنامه فضایی آپولو ایفا کرد و در سال 1992 درگذشت. تلسکوپ فضایی نسل بعدی (NGST) به عنوان ادای احترام به وی، در سال ۲۰۰۲ به تلسکوپ فضایی «جیمز وب» تغییر نام داد.



تلسکوپ فضایی «جیمز وب»



جالب است بدانید یکی از اعضای تیم علمی این تلسکوپ، یک دانشمند ایرانی است؛ «آیرین شیوایی» محقق فوق دکترای علم نجوم.



تلسکوپ فضایی «جیمز وب»




هابل / جیمز وب

جالب است بدانید تا پیش از تلسکوپ فضایی جیمز وب که با عنوان قدرتمندترین تلسکوپ فضایی جهان شناخته می شود، تلسکوپ فضایی «هابل» که در سال 1990 به فضا پرتاب شد، به عنوان بهترین تلسکوپ فضایی جهان شناخته می ‌شد.



هابل / جیمز وب

تفاوت ظاهری، اولین موردی است که به چشم می آید؛ تلسکوپ اصلی «هابل» به اندازه یک اتوبوس مدرسه است در حالی که «جیمز وب» برابر با نیمی از یک هواپیمای بوئینگ ۷۳۷ است

تفاوت دیگر این دو تلسکوپ فضایی، فاصله آنها از زمین است. در حالی که «هابل» تنها 547 کیلومتر از زمین فاصله دارد و در مدار زمین مستقر است، «جیمز وب» در مدار خورشید و در نقطه لاگرانژی دو در فاصله بین ۳۷۴ هزار تا ۱.۵ میلیون کیلومتری از زمین مستقر می شود.

نقاط لاگرانژی پنج نقطه میان دو جرم بزرگ هستند که در آن نقاط، نیروی جاذبه دو جرم یکدیگر را خنثی می‌کند و به همین دلیل اجرام آسمانی به جای حرکت در فضا، در جای خود آرام می‌گیرند. تلسکوپ‌های فضایی معمولاً در نقاط لاگرانژی میان زمین و خورشید قرار می‌گیرند تا گرانش ناشی از زمین و خورشید، باعث ماندن این تلسکوپ ها در نقطه خود شود.

مأموریت «هابل» رصد سیارات منظومه شمسی و برخی از دورترین ستاره ها و منظومه هاست در حالی که «جیمز وب» با هدف رصد نخستین کهکشان های جهان هستی، آشکار کردن اسراری درباره تولد ستاره ها و سیاره ها، جستجوی سیاره های فراخورشیدی و… به این مأموریت فرستاده شده است.

از سوی دیگر، به دلیل فاصله بسیار زیاد تلسکوپ جیمز وب از زمین، امکان سرویس و تعمیر آن نیست در حالی در مأموریت 30 ساله هابل در فضا، دانشمندان و فضانوردان بارها آن را تعمیر و سرویس کرده اند چرا که هابل از ابتدا به گونه‌ای طراحی شده بود که در فضا توسط فضانوردان مورد بازدید، تعمیر و به روز رسانی قرار گیرد. درواقع در کل تاریخ ماموریت ‌های فضایی، تنها یک سازه قابل تعمیر ساخته شد: تلسکوپ فضایی هابل. از این روی، دانشمندان اتفاق نظر دارند که «جیمز وب» هرگز به اندازه «هابل» زنده نخواهد ماند.


مأموریت اصلی جیمز وب چیست؟

تلسکوپ فضایی جیمز وب بزرگترین و پیشرفته ترین تلسکوپ فضایی جهان نام گرفته و قرار است ناشناخته های بسیاری را برای دانشمندان روشن کند.

هدف اولیه این تلسکوپ فضایی جستجو  و کاوش اتفاقات پس از «بیگ بنگ» است؛ پایان عصر تاریک و زمانی که جهان با نخستین نور از ستاره ‌های تازه متولدشده روشن شد.

تلسکوپ فضایی جیمز وب علاوه بر اینکه می تواند ۱۰۰-۲۵۰ میلیون سال پس از بیگ بنگ را رصد کند. تولد و شکل‌گیری کهکشان‌ها، تاثیرات سیاه‌چاله‌ ها و منشاء حیات را نیز بررسی خواهد کرد.

دانشمندان پا را فراتر نهاده و امیدوارند این سازه بسیار پیشرفته، اطلاعات حیاتی مانند اندازه جهان، ماده تاریک و انرژی تاریک، سرنوشت نهایی جهان هستی و… را در اختیار دانشمندان قرار دهد.

در یک کلام می توان گفت: جیمز وب کاری که هابل آغاز کرده را در ابعادی وسیع‌تر ادامه خواهد داد…

***

تلسکوپ فضایی جیمز وب  این خبر کوتاه، قطعاً نقطه عطفی در علم نجوم خواهد بود چرا که «هابل» در طول 30 سال عمر شگفت انگیز خود، سوالاتی را ایجاد و مطرح کرد که حالا «جیمز وب» با ویژگی های منحصربفرد خود، پاسخ آنها را به دست خواهد آورد.

شاید انسان با رصد بزرگی باورنکردنی کیهان، بتواند گذشته و آینده آن را به تصویر بکشد.

0 پاسخ

دیدگاهتان را بنویسید

می خواهید در گفت و گو شرکت کنید؟
خیالتان راحت باشد :)

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *